Καθολικό Νέας Μονής Χίου

Η Ιερά Νέα Μονή της Χίου αποτελεί ταυτοχρόνως ένα από τα σημαντικότερα μνημεία στην Ελλάδα, αλλά και ένα διεθνώς αναγνωρισμένο Μνημείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO. Το Καθολικό άρχισε να χτίζεται στο τέλος του 1042 ή στις αρχές του 1043 και η ανοικοδόμησή του διήρκεσε δώδεκα χρόνια.

Η πρώτη σημαντική καταστροφή που υπέστη ήταν το 1822 κατά τη διάρκεια της ανίερης σφαγής του χριστιανικού πληθυσμού από τις δυνάμεις της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η κατάληψή της συνοδεύτηκε από λεηλασίες, αρπαγές και την πυρπόλησή της. Η δεύτερη μεγάλη καταστροφή για τη Νέα Μονή έλαβε χώρα πριν προλάβει να συνέλθει από την προηγούμενη, το 1828, όταν ο Φαβιέρος εξεστράτευσε στη Χίο. Επίσης, στο τέλος του 19ου αιώνα αναφέρεται νέα πυρκαγιά του Καθολικού. Η μεγαλύτερη όμως καταστροφή για τη Νέα Μονή έρχεται με τον ολέθριο σεισμό του 1881. Ο σεισμός αυτός ισοπέδωσε το νησί και προκάλεσε τις σημαντικότερες καταστροφές στο Καθολικό.

Οι παλιές και νεότερες πυρκαγιές, καθώς και η φθορά από τα όμβρια ύδατα συντέλεσαν στη μείωση της αντοχής των θόλων του Καθολικού οι οποίοι δεν άντεξαν στην ισχυρή σεισμική καταπόνηση.

Ο αριστουργηματικός κεντρικός τρούλος και η ανατολική κόγχη του κυρίως Ναού με τα τόξα κατέπεσαν. Επίσης δημιουργήθηκαν πολλά ρήγματα σε όλο το μήκος του Ναού. Προσπάθειες επιδιόρθωσης όλων αυτών των ζημιών έγιναν στις αρχές του 20ου αιώνα. Εκείνη την περίοδο, στην προσπάθεια βελτίωσης της αντισεισμικότητας της κατασκευής προστέθηκε στον τρούλο χαλύβδινος οπλισμός. Με τον καιρό όμως και με τη μεταφορά χλωριόντων από τον άνεμο άρχισε η διάβρωση του σιδηροπλισμού, με αποτέλεσμα να προκληθούν λόγω της διόγκωσης των οξειδίων του σιδήρου και νέες βλάβες.

Στη συνέχεια αναφέρονται συνοπτικά οι τεχνικές προτάσεις προστασίας του σιδηροπλισμού από τις καταστροφικές συνέπειες της οξειδώσεως.